امروز شنبه 10 آبان 1399

آنچه باید در مورد یبوست کودکان بدانیم

جمعه 11 بهمن 1398
5 دقیقه مطالعه
آنچه باید در مورد یبوست کودکان بدانیم


چیزی که اول از همه باید بدانیم این است که "میزان دفع نوزادان با هم متفاوت است". هیچ گاه این مسئله نباید در دو کودک مقایسه شود. گاهی سیستم گوارش کودک درست عمل می‌کند اما چون والدین او را مقایسه می کنند، با نگرانی او را به دکتر برده و اظهار می کنند که کودک آنها دچار یبوست یا اسهال است.

در این مقاله می‌خواهیم یبوست در کودکان، راه های تشخیص یبوست، درمان های اولیه و زمان مراجعه به پزشک را بررسی کنیم.


یبوست در نوزادان

نوزادانی که تنها راه تغذیه ای آن‌ها شیر مادر است، اصولاً به یبوست دچار نمی شوند. شیر مادر بهترین تغذیه ممکن است که می تواند بین پروتئین و چربی تعادل ایجاد کنند. مدفوع نوزادی که شیر مادر میخورد در بیشتر مواقع نرم است و از یک تا چند بار در روز متغیر است البته وقتی تغذیه، شیر مادر است حتی اگر نوزاد تا چند روز دفع نداشته باشد باز هم جایی برای نگرانی نیست. در روزهای اول تولد مدفوع نوزاد متفاوت است و با بزرگ شدن او تغییر شکل می دهد. به طور کلی مدفوع نوزاد به سن او، مقدار فعالیتش و سرعت هضم غذا در معده اش ارتباط دارد.




علائم یبوست در کودکان و نوزادان

قبل از بررسی علائم یبوست یادآور می شویم که الگوی مدفوع هر کودک و نوزاد با هم متفاوت است. ممکن است نوزادی در هفته یک بار مدفوع داشته باشد و این روند برای او طبیعی باشد یا اینکه ۵ بار در روز دفع داشته باشد و باز هم روندی طبیعی باشد.

هر زمان الگوی مدفوع نوزاد و کودک خود را شناختید، می توانید به علائم یبوست او، راحت تر پی ببرید. علائم یبوست می توانند شامل موارد زیر باشند:

  • تعداد دفعات مدفوع کمتر از حالت عادی نوزاد یا کودک

  • احساس ناراحتی هنگام دفع

  • مدفوع خوشک و سفت جوری که دفع آن برای کودک سخت باشد

  • مدفوع بسیار آبکی! آبکی بودن مدفوع همیشه نشانه اسهال نیست بلکه می‌تواند علتی بر یبوست باشد. مدفوع آبکی می‌تواند به علت انسداد در روده به وجود بیاید و از کنار مدفوع سفت شده در روده به پوشاک لباس بچه پس بدهد.


چه چیزهایی میتواند باعث ایجاد یبوست در کودک شود

غذای جامد و کمکی: هنگامی که کودک یا نوزاد خود از شیر مادر به سمت غذای جامد می‌رود، یبوست امری طبیعی است. این یبوست به علت کم شدن مقدار آب موجود در غذا رخ می دهد. هنگامی که کودک را از شیر میگیرید، غذای او دیگر همراه با آب نیست و احتمال می‌رود مدتی دچار یبوست خفیف بشود. دقت کنید که وقتی پس از چهار یا شش ماهگی غذای کمکی را برای نوزاد خود شروع می کنید به صورت مرتب به کودک آب دهید تا کمبود آبی که قبلا از شیر مادر دریافت می کرده جبران شود.

شیر خشک: اگر به هر دلیلی نمی توانید به کودک شیر مادر را بدهید و او از شیر خشک تغذیه می شود، ممکن است دچار یبوست شود زیرا پروتئین های شیر خشک با هم متفاوتند و بعضی از این پروتئین ها ممکن است باعث به وجود آمدن یبوست در کودک شوند. عده ای بر این باورند که آهن موجود در شیر خشک، باعث یبوست می شود در حالی که این موضوع برمی‌گردد به پروتئین. بهتر است در اوایل با امتحان چند شیر خشک زیر نظر پزشک شیر خشکی را پیدا کنید که به معده کودک شما سازگار است.

کم آبی: هیچگاه نگذارید کودک شما دچار کم آبی شود. اگر بدن دچار کم آبی شود، آب مورد نیاز خود را از مدفوع درون روده ها هم تامین می کند، در نتیجه مدفوع سفت و خشک می شود.

 نوشیدن بیش از حد شیر: هنگامی که معده کودک را پر از شیر کنیم و غذاهای فیبر دار کمتری به او بدهیم می تواند باعث یبوست در کودکان نوپا شود.

خوردن زیاد غذاهایی با فیبر کم: اگر کودک شما عادت به خوردن پنیر زیاد، کره بادام زمینی، ماست و غیره دارد اما سبزیجات، غلات کامل و میوه را استفاده نمیکند، احتمال اینکه دچار یبوست شود بسیار زیاد است.




اضطراب از توالت رفتن: اگر کودک شما برای رفتن به توالت احساس ناراحتی و اضطراب می کند ممکن است برای فرار از این جریان، مدفوع خود را نگه دارد. در نتیجه مدفوع در روده های او جمع می شود و بزرگتر از حد طبیعی می شود به گونه ای که دفع آن برای کودک سخت می شود. همین امر باعث اضطراب بیشتر کودک از رفتن به توالت می شود.

کم بودن فعالیت کودک: حرکت و فعالیت باعث جریان خون به سمت دستگاه گوارش می شود و اگر کودک شما فعالیت کمی دارد دستگاه گوارش دچار مشکل میشود و نمی تواند به خوبی کار کند.

بیماری: پوست ممکن است ناشی از یک بیماری مانند تیروئید، حساسیت های غذایی و یا مسمومیت غذایی باشد. بهتر است این بیماری ها به سرعت تشخیص داده و درمان شود.


درمان یبوست

کودک را وادار به فعالیت کنید:

اگر کودک شما شروع به حرکت کرده است با بازی کردن از او بخواهید مدتی در روز را بصورت متناوب بخزد یا چهار دست و پا برود. اگر راه می رود با بازی او را مجبور به دویدن و بازی کنید. هرچه حرکت او بیشتر باشد سیستم‌گوارش بهترکار. می کند. اگر کودک شما هنوز قادر به حرکت نیست خودتان دست و پای او را تکان داده و او را ورزش بدهید.

 شکم کودک را ماساژ دهید:

سمت چپ سه انگشت زیر ناف کودک را فشار دهید. آنقدر فشار دهید که یک توده سفت را حس کنید. فشار به صورت ملایم اما چند دقیقه ای باشد. اگر کودک شما دچار رفلاکس معده است این ماساژ دادن توصیه نمیشود.



شیرخشک را تغییر دهید:

اگر دلیل یبوست کودک شما پروتئین موجود در شیر خشک است بهتر است با مشورت پزشک او شیر خشک را عوض کنید.

مواد غذایی زود هضم به کودک بدهید:

اگر کودک شما بزرگتر از چهار یا شش ماهه است و غذای کمکی را برای او شروع کرده‌اید، در برنامه غذایی او گلابی، آلو و پوره آلو را هم قرار دهید.

از دادن غذاهایی که موجب یبوست می شوند به کودک پرهیز کنید یا به مقداری کمتری در اختیارش قرار دهید غذاهایی مانند: هویج پخته، موز، شیر، بستنی و پنیر می توانند باعث یبوست شوند. برای یک کودک خردسال دو فنجان لبنیات در روز کافیست. مقدار میوه و سبزیجات را افزایش دهید:

میوه و سبزیجات را به همراه غلات کامل در غذای روزانه کودکان قرار دهید. شما می توانید برای جلوگیری از یبوست، آلو و آلو بخارا را در بیشتر غذاهای او را بریزید.

مایعات روزانه کودک را افزایش دهید:

در بین مایعات آب بهترین نوع نوشیدنی است. می توانید به آب کودک کمی آب آلو یا آب سیب اضافه کنید.

کودک را مجبور نکنید به دستشویی برود:

 بگذارید اول کودک آمادگی لازم را پیدا کند و سپس او را تشویق کنید به توالت برود. اگر کودک وادار به استفاده از توالت بشود ممکن است در او ایجاد ترس کند و در نهایت از رفتن به توالت با نگه داشتن مدفوع خود خودداری کند. هرگاه کودک شما در مقابل آموزش به توالت رفتن واکنش منفی نشان می دهد، آموزش خود را متوقف کنید و هنگامی که آماده تر شد آن را دوباره شروع کنید.




استفاده از ملین:

استفاده از ملین، حتماً زیر نظر پزشک باشد. هرگز بدون مشورت با پزشک از ملین ها برای کودک خود استفاده نکنید. ممکن است پزشک پیشنهاد یک شیاف گلیسیرین رابدهد. شیاف، روده کودک را تحریک کرده و کمک می کند تا یکبار دفع را داشته باشد. نکته: شیاف را نمی توان به صورت منظم استفاده کرد زیرا تاثیرات بر روی سیستم گوارش دارد.

مراقب زخم های ناشی از یبوست باشیم:

اگر کودک شما یبوست دارد ممکن است اطراف مقعد او خشک شده و دچار زخم شود. هرروز اطراف مقعد او را را بررسی کرده و اگر پارگی یا زخمی مشاهده کردید زیر نظر پزشک از کرم های مناسب برای بهبود آن استفاده کنید.


چه زمان باید به پزشک مراجعه کرد

اگر علایم زیر را مشاهده کردید هر چه زودتر با پزشک کودک خود تماس بگیرید:

  • اگر کودک دیگر اشتهایی به غذا ندارد

  • هنگامی که وزن کودک کم می شود

  • اگر در مدفوع خون مشاهده کردید

  • اگر درمان های خانگی شما مانند تغییر رژیم غذایی به بهبود کمکی نکرده است

  
منبع: webmd

برچسب ها

کودکان بیماری ها دلدرد یبوست_کودک یبوست مدفوع_سفت ترس_ازتوالت سلامت_کودک الگوی_مدفوع پروتئین_شیر فعالیت_کودک داروهای_مجاز

این مطلب را به اشتراک بگذارید
۰
۰

دیدگاه شما